درباره کتاب آتش بدون دود (نادر ابراهیمی):
این رمان در ژانر حماسی-اجتماعی و به عنوان یکی از بلندترین رمانهای تاریخ ادبیات ایران (بیش از ۳۵۰۰ صفحه) در فاصله سالهای ۱۳۴۸ تا ۱۳۵۳ نوشته شده است. جلد چهارم با پایان یافتن «ترکان» (جلد سه) و فرار او، حال و هوای داستان تیرهتر میشود. ابراهیمی در این بخش از تکنیک «راوی دانای کل» فاصله میگیرد و به «تک گویی درونی» شخصیتهای زن (به خصوص طلا) روی میآورد. یکی از فصلهای درخشان این جلد، توصیف «کوچ اجباری» ایل در سرمای منفی ۳۰ درجه است که به عنوان یکی از طولانیترین و غمانگیزترین صحنههای ادبیات فارسی شناخته میشود. نادر ابراهیمی با نثری شاعرانه، رئالیستی و آکنده از تعابیر محلی خراسان، نه تنها تاریخ یک ایل، بلکه تاریخ استعمار، خشونت و عشق را روایت میکند. از ویژگیهای بارز جلد چهارم، انتقاد صریح از روشنفکران تهرانی (که به ایل میآیند اما کمکی نمیکنند) و فضای یأسآلود حاکم بر داستان است. این رمان برنده جایزه هنر و ادبیات سلطنتی (۱۳۵۳) شد و همچنان به عنوان یک اثر ماندگار در ادبیات ایران شناخته میشود.